راهبرد گیلان/اقتصاد حیوانات خانگی در گیلان؛ وقتی «پت» به بازار تبدیل میشود
به گزارش راهبرد گیلان،حیوانات خانگی دیگر فقط بخشی از زندگی شخصی برخی خانوادهها نیستند؛ پشت این پدیده، بازاری در حال شکلگیری است که از فروش غذا و لوازم نگهداری تا خدمات درمانی، آرایش، پانسیون و تولید محتوای مجازی را دربر میگیرد.بازاری که هرچه بزرگتر میشود، پرسشهای بیشتری درباره میزان گردش مالی، مجوز فعالیتها، نحوه عرضه کالا و خدمات و میزان نظارت دستگاههای مسئول ایجاد میکند.
رابطه عاطفی انسان با حیوان، مهمترین سرمایه این بازار است. صاحب حیوان برای سلامت و رفاه آن هزینه میکند، اما در کنار نیازهای واقعی، مجموعهای از کالاها و خدمات نیز با عنوان «زندگی بهتر حیوان» عرضه میشود.اینجا یک پرسش جدی شکل میگیرد؛ چه میزان از این هزینهها ضرورت است و چه میزان محصول تبلیغات و مصرفگرایی؟
غذا، درمان، واکسیناسیون، لوازم بهداشتی، گرومینگ، پانسیون و خدمات مراقبتی، هزینههایی هستند که با خرید حیوان پایان نمییابند و میتوانند به بخشی از هزینههای مستمر خانوار تبدیل شوند.در شرایطی که بسیاری از خانوادهها با افزایش هزینههای زندگی مواجهاند، بررسی سهم این بازار از سبد مصرف خانوار و روند رشد آن، موضوعی است که نمیتوان به سادگی از کنار آن عبور کرد.
افزایش خدمات مرتبط با حیوانات خانگی در شهرهای گیلان، از پتشاپها و مراکز خدماتی تا فعالیت صفحات مجازی، نشان میدهد این حوزه ظرفیت تبدیلشدن به یک بازار قابل توجه را دارد.اما سؤال اینجاست که چه تعداد پتشاپ و مرکز خدمات حیوانات خانگی در گیلان مجوز رسمی دارند؟ حجم تقریبی گردش مالی این بازار چقدر است؟ چه میزان از کالاهای عرضهشده تولید داخل و چه میزان وارداتی است؟پاسخ این پرسشها میتواند ابعاد واقعی اقتصادی را که تاکنون کمتر دیده شده، روشن کند.
اتحادیههای صنفی و اتاق اصناف گیلان یکی از نخستین مجموعههایی هستند که باید درباره وضعیت واحدهای صنفی فعال در این حوزه پاسخ دهند.تعداد واحدهای دارای مجوز، واحدهای فاقد مجوز، نحوه نظارت بر قیمت و فعالیت فروشگاههای اینترنتی و میزان برخورد با فعالیتهای غیرمجاز، از جمله پرسشهایی است که افکار عمومی انتظار پاسخ روشن به آنها را دارد.اگر این بازار در حال رشد است، باید مشخص باشد چه کسی مجوز میدهد، چه کسی نظارت میکند و چه کسی با فعالیت خارج از چارچوب برخورد میکند.
در بخش خدمات درمانی و بهداشتی، نقش ادارهکل دامپزشکی گیلان پررنگتر میشود.خوراک، مکمل، دارو، واکسن، خدمات درمانی و حتی برخی کالاهای مرتبط با حیوانات میتوانند مستقیماً با سلامت حیوان و در مواردی سلامت انسان ارتباط داشته باشند.بنابراین نظارت بر مراکز درمانی، دارو و واکسن، فرآوردههای خوراکی و واحدهای عرضهکننده محصولات مرتبط، موضوعی نیست که بتوان آن را به فعالیت اقتصادی عادی تقلیل داد.سؤال مشخص از دامپزشکی گیلان این است که چه میزان بازرسی از مراکز و واحدهای مرتبط انجام شده و چه تعداد تخلف در این حوزه شناسایی شده است؟
نقد بازار حیوانات خانگی به معنای نفی نگهداری مسئولانه از حیوانات نیست. مسئله اصلی، تجاریشدن عاطفه و شکلگیری بازاری است که میتواند به مرور بخشی از الگوی مصرف و سبک زندگی خانوادهها را تحت تأثیر قرار دهد.از سوی دیگر، فعالان قانونی این حوزه نیز حق دارند در بازاری شفاف و رقابتی فعالیت کنند و با واحدهای فاقد مجوز یا عرضهکنندگان کالاهای غیرمجاز رقابت نکنند.بنابراین مطالبه اصلی، ممنوعیت یا برخورد سلیقهای نیست؛ مطالبه، شفافیت و نظارت است.گیلان نیازمند آمار دقیق، شفافیت اقتصادی، نظارت صنفی و بهداشتی و شناخت پیامدهای اجتماعی این بازار است.حیوان خانگی ممکن است یک انتخاب شخصی باشد، اما بازاری که پیرامون آن شکل گرفته دیگر صرفاً شخصی نیست؛ پول، تبلیغات، کسبوکار و سبک زندگی وارد ماجرا شدهاند و دقیقاً همینجاست که پای نظارت دستگاههای مسئول باید به میان بیاید.